Klik hier voor links naar toeristische instanties
Klik hier voor foto-website over de gemeente
De gemeente Ubbergen
De gemeente Ubbergen ligt ten oosten van Nijmegen aan de rivier de Waal. Ze grenst in het zuidoosten aan Duitsland en heeft de gemeenten Nijmegen, Groesbeek en Millingen aan de Rijn als buurgemeenten. Men zou de gemeente kunnen omschrijven als een archipel van kleine en grotere agrarische gemeenschappen, later geworden tot dorpen en buurtschappen, die zich slingeren om de provinciale weg tussen Nijmegen en Millingen aan de Rijn. De gemeente Ubbergen bestaat uit de dorpen Beek, Ubbergen, Ooij, Leuth, Erlecom, Kekerdom, Persingen en een deel van Berg en Dal, variërend in grootte van 99 tot 3.400 inwoners.
Het Hoog en het Laag
De gemeente Ubbergen kenmerkt zich door twee volstrekt verschillende landschappen. In de volksmond spreekt men al sinds mensenheugenis van "Het Hoog en Het Laag". Het grondgebied is immers in twee totaal verschillende landschappen verdeeld. In het zuiden een stuwwallandschap, bestaande uit vooral met bossen begroeide heuvels, die soms tot een hoogte van 90 meter boven NAP reiken. Aansluitend hieraan naar het noorden treft men een uitgestrekt polderlandschap aan met op de achtergrond de rivier De Waal. Deze combinatie van landschappen maakt Ubbergen bijzonder; heuvels zijn er meer in Nederland, polders uiteraard ook, maar het ensemble komt zelden voor.
De villa’s, veelal uit de late negentiende en vroege twintigste eeuw, liggen op de heuvels aan de oude, slingerende tolweg van Nijmegen naar Kleve in Duitsland en oefenen een geheel andere aantrekkingskracht uit op de bezoeker dan de polder met zijn weidse horizon, hier en daar onderbroken door een kerktoren of een schoorsteen van een oude steenfabriek (zie ook de pagina over monumenten). Overigens heeft ‘hoog en laag’ voor de bevolking ook een cultuur–historische betekenis: hoge heren die vanuit hun hooggelegen villa’s letterlijk neerkeken op hun (steenfabriek)arbeiders uit de lage polder.
Op de hoogste top van de stuwwal ligt De Duivelsberg, een ruig en geheimzinnig stukje natuur. Er zijn steile paden, soms met wat traptreden, die de boswandeling pittig maken. Dit gebied biedt ruimte aan een uitgebreide dieren- en plantenwereld met verschillende soorten uilen, buizerds, marters en hermelijnen. Opvallend is het grote aantal kastanjebomen dat hier door de Romeinen is geïntroduceerd om hun menu ‘op te leuken’. Zoals trouwens in het hele gebied allerlei sporen van de Romeinen zijn te vinden. In Berg en Dal kan men duidelijke sporen aantreffen van een groot watersysteem om de oudste stad van Nederland, Noviomagum, van drinkwater te voorzien en ziet men in het landschap een aantal kleiputten voor de Romeinse dakpannenindustrie.
Aan de andere kant van dit ruige gebied vindt u via de beroemde N70-wandelroute de Elyseese Velden. Een waar paradijs (zoals de naam al zegt) met heuvels en dalen die een wandeling door dit gebied van Het Geldersch Landschap tot een belevenis maken. Vanuit Het Hoog heeft men een prachtig uitkijkje op de laaggelegen Ooijpolder met ondermeer Persingen, het kleinste plaatsje van Nederland. Een lieflijk kerkdorpje met een kerkje, een paar huizen en twee boerderijen. De Ooijpolder kenmerkt zich door een vlak landschap met bochtige dijken en dijkjes, tichelgaten, pittoreske dijkhuisjes en boerderijen op pollen. In dat vooral boerenlandschap liggen een aantal dorpen en gehuchten, in hun oorsprong veelal gerelateerd aan de steenindustrie, maar ook de restanten van het eens zo machtige Kasteel Ooij, een ronde burcht uit de 11e eeuw. Speciaal voor de wandelaar en de fietser is er een uitgebreid netwerk van routes aangelegd om van te kunnen genieten van Ubbergen, deze groene schouwburg aan de Waal.
"Moeders mooiste" 2007
In 2007 is het buitengebied van de gemeenten Groesbeek, Ubbergen, Millingen aan de Rijn, Rijnwaarden en een deel van Lingewaard aangewezen tot Nationaal Landschap met als naam: “De Gelderse Poort”. Voor meer informatie, zie ook de pagina natuur en landschap.
Ook zijn de dorpen Beek en Ubbergen (ook wel beschouwd als "dubbeldorp" Beek-Ubbergen) in 2007 uitgeroepen tot groenste dorpen van Nederland 2007. In 2008 dingt Beek-Ubbergen mee naar de titel "groenste dorp van Europa". Voor meer informatie hierover kunt u de persberichten erop naslaan.
Niet alleen het groen, maar ook het bijzondere project “Water Werkt” heeft een groot aandeel gehad in het winnen van de titel. Met dit project wordt ervoor gezorgd dat er minder bron- en hemelwater wordt afgevoerd naar het riool en dat er minder wateroverlast is. Hiertoe is het bronwater van de stuwwal bovengronds gebracht. Bovendien geeft het project hiermee meer bekendheid aan de wasserij-historie van Beek. Diverse herinneringen hieraan zijn met het Water Werkt-project zichtbaar gemaakt, zoals spoelputten en een stelsel van beken door het dorp.
Kortom: De gemeente Ubbergen kent veel cultureel en historisch waardevolle plekken die, in combinatie met de landschappelijke uitstraling, een bezoek meer dan waard zullen maken. Als sportieve vrijetijdsbesteding zijn er veel mogelijkheden om per fiets of wandelend de gemeente en de streek te verkennen. Ubbergen is opgenomen in de route van het Pieterpad en voor de kleine (en grote) wandelliefhebbers zijn er de speciale "kabouterroute" en wandelroutes door het mooie bosgebied van de stuwwal.
Henk Baron, foto's van Ubbergen
Meer informatie over wat er te zien en te doen is in de gemeente Ubbergen vindt u via onderstaande links:
Mooimillingerwaard: natuurexcursies in de Ooijolder en Millingerwaard
Lekker fietsen: fietsroutenetwerk regio Arnhem-Nijmegen
De Polder startpagina: de startpagina voor de Ooijpolder en De Duffelt
Excursiebureau Buitenlucht: milieuvriendelijke en actieve natuurtochten in het Rijk van Nijmegen
Ook kunt u in de (digitale) gemeentegids adressen vinden van bedrijven, verenigingen etc. op het gebied van toerisme en recreatie.